ViranşŸŞehir Dikmeleri

İlçe merkezinde yer alan eser halk arasında €œDikmeler  olarak bilinir. Hıristiyanlık dönemi eserlerinden olup Urfa Bölgesindeki en büyük eserdir.Octagonal (sekizgen), haç  planlı yapının 34.5×32m.çapında bir kubbeye sahip olduğŸunu ve  kubbesininin sekiz adet ayak üzerine oturduğunu, Puchsteinnin 1890 yılında yaptığı  seyahatı sonrasında çizdiği plandan anlayabiliyoruz.  Bu çizime göre kubbeli yapının   güney, kuzey ve batısında olmak üzere üç adet girişŸi bulunmakla birlikte doğuya doğru uzanan bir çıkıntısı bulunmaktadır.A yrıca  Yer altı  türbesine ve galeriye açılan batı girişŸinin güneyine doğŸru uzanan bir merdiven  bulunmaktadır.

1911 yıllarında Bölgeyi ziyaret eden İngiliz araşŸtırmacı Getrude Belli tarafından çekilen fotoğraflarda yapının kalan ayakları belgelenmiştir.

Bu yapı önemli bir Aziz için Martiryon (içerisinde aziz ve şehit mezarlarının bulunduğŸu kilise) olarak IV-V.yüzyıllar arasında (Bizans Dönemi)inşŸa edildiğŸi tahmin edilmektedir.Böylesine büyük bir martiryonun ViranşŸehir€™de doğŸan ,sonraları kendi adıyla anılan Jakobite (Süryanilik,Yakubilik) olarak anılan Süryani cemaatini dağŸınık bir halden kurtarıp toparlayan,578€™de Mısır€™da ölen ,cesedi 622€™de  Mısır€™daki Gönüllüler manastırından alınıp ViranşŸehir€™e getirilen Jakop Baradeus (Mar Yakub)un gömüldüğŸü Fesilita Manastırı olma ihtimali de.  yüksektir. Baredeus Tella€™da doğŸmuşŸ ve Fesilita Manastırında kutsanmışŸtır.Edesa BaşŸpiskoposu tarafından Fesilita Manastırında Papaz olarak görevlendirildirilmişŸtir.( Tela: ViranşŸehir€™in eski adı)Bazı araşŸtırmacılar Yapının çok büyük olması ve Yeraltına uzanan bir Yer altı türbesinin varlığŸı sebebiyle Buranın gizli bir Türbe olduğŸu görüşŸünü savunmaktadır.Muhtemelen burası  dini  ziyaret merkezidir.(Hacılık)

Kalıntılar arasında bulunan çok sayıdaki mozaik tanesinden yapının çok zengin bir mozaik süsleme programına sahip olduğŸu anlaşŸılmaktadır. Yapı bugün sit alanı içerisindedir.Sit alanı içerisinde yapılacak arkeolojik kazılar neticesinde yapının planı  ve zengin mozaik döşŸemeleri ortaya çıkarılabilecektir

 

 

 

 

 

dikmeler3.jpg

 

dikmeler4.jpg

About author

BUNLARDA İLGİNİ ÇEKEBİLİR

Leave a reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *